Er is onderzoek dat laat zien dat contact met de natuur een heel positieve invloed heeft op ons stresssysteem. Ik ben dokter Marcia Goddard en dit is BreinTalk.
Stress is eigenlijk een heel natuurlijke lichamelijke reactie op gevaar. Onze hersenen zijn voortdurend op zoek naar dreiging, op zoek naar gevaar. Als er geen dreiging wordt gevonden, dan heb je ook geen stress. Maar op het moment dat er wél gevaar is, gaat het alarmsysteem in je hersenen aan en dan schiet je in vechten, vluchten of bevriezen.
De reputatie van stress is door de jaren heen veranderd, omdat de wereld om ons heen enorm is veranderd. Maar onze hersenen reageren nog steeds hetzelfde. Het probleem is alleen dat er tegenwoordig meestal geen zichtbare dreigingen meer zijn in onze omgeving — geen sabeltandtijgers die ons komen opeten. De bedreiging zit nu vooral in ons hoofd: we maken ons druk over werk, over maatschappelijke invloeden, over politiek. Juist daarom is het belangrijk om na te denken over hoe we stress op de juiste manier kunnen managen. Want als je dat niet doet, dan kan stress gevaarlijk worden en ongezond voor je zijn.
Op het moment dat jouw brein inschat dat er gevaar is, zetten je hersenen het stresssysteem aan. Dan krijg je allerlei hormonen die door je lichaam gaan jagen, zoals cortisol en adrenaline. Dat is op zich heel goed als er echt iets aan de hand is, want je hartslag gaat omhoog, je pupillen worden wijder, je ademt sneller en er gaat meer zuurstof naar je hersenen, precies wat je nodig hebt bij gevaar. Er gaat ook meer glucose naar je spieren: alles om in actie te komen.
Maar als je langdurig te maken krijgt met stress, merk je dat ook in je dagelijks functioneren. Je kunt bijvoorbeeld vergeetachtiger worden: je loopt de deur uit en denkt opeens dat je sleutels nog binnen liggen. Of je raakt sneller afgeleid door andere dingen. Dat zijn mentale gevolgen van stress die je goed kunt terugzien in je gedrag.
Wat je wilt, is dat je hoofd bij stressvolle situaties niet meteen in de paniekstand schiet. Je wilt jezelf aanleren om je lichaam en je stresssysteem te kalmeren, zodat je goed kunt blijven nadenken. Er is onderzoek dat laat zien dat contact met de natuur een heel positieve invloed heeft op ons stresssysteem. Dus als je last hebt van stress, kan simpelweg een wandeling in de natuur al veel effect hebben en je tot rust brengen. Echt in contact staan met groen helpt.
Ook het inrichten van je huis met planten kan bijdragen. Dat noemen we biophilic design, en dat heeft een meetbaar effect op onze mentale gezondheid en ons stresssysteem. En de laatste tip is misschien een beetje raar, maar wel effectief: lachen. Je kunt namelijk niet lachen en gestrest zijn tegelijk.
Stress werkt voor iedereen net even anders. Maar als je je eigen stresssysteem goed leert begrijpen én beïnvloeden, dan word je op een duurzamere en gezondere manier ouder.
